Seksualność mężczyzn często pozostaje tematem tabu – kojarzy się ze wstydem i obawą przed oceną. Tymczasem zdrowie seksualne obejmuje nie tylko sprawność fizyczną, a również emocje i relacje. Światowy Dzień Profilaktyki Raka Prostaty to dobry moment, by mówić głośno o profilaktyce i wpływie choroby na życie intymne. To także okazja, by poruszyć temat emocji, które mężczyźni rzadko ujawniają.
Raka Prostaty – co wiemy?
Rak prostaty to jeden z najczęstszych nowotworów u mężczyzn. Wczesne wykrycie daje ogromne szanse na skuteczne leczenie. Mimo to wielu mężczyzn unika badań, ponieważ kojarzą się one z lękiem, wstydem czy tematem „niemęskim”. Badania pokazują, że mężczyźni częściej niż kobiety odkładają wizytę u lekarza, szczególnie wtedy, gdy odczuwają stres czy obawę przed diagnozą.
To podejście do zdrowia w obszarze zdrowia seksualnego, jest sciśle związane z tym, jak seksualność mężczyzn jest postrzegana.
Profilaktyka: co możesz zrobić
Seksualność mężczyzn jest ściśle powiązana ze zdrowiem prostaty. Dlatego profilaktyka powinna być traktowana jako element dbania nie tylko o życie, ale także o jakość relacji. Ma też bezpośredni wpływ na satysfakcję seksualną. Badania PSA i badanie urologiczne pozwalają wcześnie wykryć zmiany nowotworowe. Dzięki temu można zareagować, zanim pojawią się objawy wpływające na sprawność seksualną czy codzienne funkcjonowanie. Choć test PSA nie jest doskonały i może prowadzić do nadmiernej diagnostyki, u mężczyzn z grupy ryzyka znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie i zachowanie zdrowia seksualnego.
Na seksualność mężczyzn duży wpływ ma również styl życia — regularna aktywność fizyczna, dieta bogata w warzywa i zdrowe tłuszcze oraz utrzymanie prawidłowej masy ciała zmniejszają ryzyko rozwoju raka prostaty, a jednocześnie sprzyjają lepszemu krążeniu i zdrowszym reakcjom seksualnym. Warto pamiętać, że wiele nowotworów prostaty rozwija się bezobjawowo, dlatego regularne kontrole są kluczowe. To nie tylko troska o zdrowie – to inwestycja w długoterminowe zachowanie sprawności seksualnej i pewności siebie.
Seksualność po diagnozie i leczeniu
Seksualność mężczyzn często ulega zmianom w wyniku leczenia raka prostaty. Operacja, radioterapia czy terapia hormonalna mogą powodować zaburzenia erekcji, obniżenie libido, problemy z ejakulacją lub trudności w osiąganiu orgazmu. Badania naukowe potwierdzają, że te skutki uboczne są jednymi z najczęściej zgłaszanych przez pacjentów i mają silny wpływ na poczucie męskości, pewność siebie i jakość relacji intymnych.
Jednak seksualność mężczyzn nie kończy się na samej sprawności fizycznej — to także bliskość, przyjemność i poczucie bycia ważnym dla osoby partnerskiej. Istnieją terapie wspierające funkcje seksualne (leczenie farmakologiczne, pompy próżniowe, rehabilitacja seksualna), a także psychoterapia i seksuologiczne konsultacje, które pomagają odbudować pewność siebie i odkryć nowe sposoby przeżywania intymności.
Emocje a seksualność mężczyzn
Rak prostaty i jego leczenie to nie tylko wyzwanie medyczne, a również psychiczne. Badania pokazują, że nawet przy dobrych wynikach wielu mężczyzn doświadcza przedłużonego stresu i lęku. Ten stan może bezpośrednio wpływać na seksualność mężczyzn — obniżając pożądanie, powodując trudności z erekcją i osłabiając satysfakcję z życia seksualnego.
Kultura często uczy, że mężczyzna powinien „radzić sobie sam” i nie okazywać słabości. Tymczasem badania w obszarze psychoonkologii wskazują, że wsparcie emocjonalne — zarówno profesjonalne, jak i partnerskie — znacząco zmniejsza obciążenie psychiczne i poprawia jakość życia seksualnego oraz ogólnego. Rozmowa o emocjach staje się więc częścią troski o zdrowie intymne.
To oznacza, że nie jesteś wyjątkiem — emocjonalna reakcja na diagnozę czy leczenie jest naturalna. Szukanie wsparcia (psychologa, seksuologa, grupy wsparcia) nie odbiera Ci męskości, tylko pomaga szybciej odzyskać równowagę.
Seksualność mężczyzn a życie codzienne
Diagnoza raka prostaty zmienia codzienność — zarówno zdrowotną jak i społeczną. W badaniach aż 64% mężczyzn wskazało, że choroba miała silny wpływ na ich życie emocjonalne i seksualne. Seksualność mężczyzn w tym kontekście staje się częścią szerszej opowieści o tożsamości i jakości życia: jak choroba wpływa na bliskość w relacji, jak zmienia się komunikacja z partnerką/partnerem, jak można szukać nowych sposobów wyrażania intymności.
To dowód, że seksualność nie kończy się wraz z diagnozą czy leczeniem — a wymaga otwartości, wsparcia i czasem redefinicji tego, czym dla mężczyzny jest satysfakcjonujące życie seksualne.
Podsumowanie: Seksualność mężczyzn a profilaktyka raka prostaty
- Seksualność mężczyzn to nie tylko sprawność fizyczna – obejmuje emocje, poczucie wartości i bliskość w relacji.
- Profilaktyka ratuje życie i seksualność – regularne badania (PSA, konsultacje urologiczne) pozwalają wcześnie wykryć zmiany i zachować zdrowie intymne.
- Emocje są częścią seksualności mężczyzn – lęk, stres czy smutek wpływają na życie seksualne, dlatego warto szukać wsparcia psychologicznego i seksuologicznego.
- Seksualność mężczyzn nie kończy się na diagnozie – istnieją skuteczne terapie i strategie, które pomagają odzyskać satysfakcję z życia seksualnego po leczeniu.
Bibliografia
- Bergh, A., Jakobsson, L., Sjöström, B., & Steineck, G. (2008). Effects of prostate cancer screening on psychological distress: A prospective population-based study. BMC Cancer, 8(1), 386.
- Hedestig, O., Sandman, P. O., Tomic, R., Widmark, A., & Rasmussen, B. H. (2005). Living after radical prostatectomy for localized prostate cancer: A qualitative analysis of patient narratives. Acta Oncologica, 44(7), 679–686.
- Sanda, M. G., Dunn, R. L., Michalski, J., Sandler, H. M., Northouse, L., Hembroff, L., Lin, X., Greenfield, T. K., Litwin, M. S., Saigal, C. S., Mahadevan, A., Klein, E., Kibel, A., Pisters, L. L., Kuban, D., Kaplan, I., Wood, D., Ciezki, J., Shah, N., … Wei, J. T. (2008). Quality of life and satisfaction with outcome among prostate-cancer survivors. The New England Journal of Medicine, 358(12), 1250–1261.
- Watts, S., Meiser, B., Ferguson, K., Paul, C., Roder, D., Smith, D. P., … Chambers, S. K. (2025). Barriers to prostate cancer screening in men with poor mental health: A systematic review. Urology, 190, 103–111.
- ZERO Prostate Cancer. (2023). Emotional impact survey results: Understanding the psychosocial burden of prostate cancer. ZERO – The End of Prostate Cancer.
